Waarom zeg je 'mafkees'?
Zo voel ik me nog steeds, er rust nog steeds een groot sociaal stigma op mentale gezondheid, vooral onder mannen. We worden geacht sterk te zijn, opgevoed met een stoïcijnse houding en verteld dat we gewoon door moeten zetten. Psychische problemen worden gezien als een zwakte. Ik vind sommige dingen nog steeds moeilijk om over te praten.
Wanneer realiseerde je je voor het eerst dat je problemen had met je geestelijke gezondheid?
Het begon begin jaren 90 toen ik ernstig ziek was. Helaas verzwakte de behandeling mijn nieren en mijn immuunsysteem in het algemeen. Vervolgens kreeg ik hepatitis. Ik was net getrouwd en het was gewoon te veel voor mijn vrouw om mee om te gaan. We waren jong getrouwd en ik was niet de persoon die ze nodig had.
Het huwelijk liep in 1992/93 op de klippen. Aanvankelijk verliep alles vriendschappelijk en ik herstelde van mijn ziekte. Maar toen ik haar met haar nieuwe vriend tegenkwam terwijl ze een nieuw bed uitzochten, kwam het als een mokerslag aan. Ik stortte volledig in en kon het niet aan. Ik dacht dat ik een dieptepunt had bereikt, maar er zou nog meer volgen.
Ik was ziek geweest, mijn huwelijk was stukgelopen en ik was mijn baan kwijtgeraakt – ik zat bijna aan de grond.
Hoe ben je met hardlopen begonnen?
Tijdens mijn herstel was mijn moeder helemaal in de ban van het moederschap. Haar zoontje was gewond geraakt en ze schoot in een beschermende modus. Mijn vader was, en is nog steeds, van de oude school; hij toont geen emoties en zei vaak dat ik me moest herpakken en verder moest gaan met mijn leven. Het probleem was dat ik dat niet wilde en er nog niet klaar voor was.
Ik wilde iedereen bewijzen dat ik sterker was en had zin in een doel. Ik had wel eens hardgelopen, maar niet serieus, dus ik dacht dat ik me wel voor een marathon kon inschrijven, en dan vooral die van Londen. Ik meldde me aan en werd meteen aangenomen voor de Flora London Marathon in 1994.
Ik kende een paar mensen bij de Anthony Nolan Bone Marrow Trust en was erg onder de indruk van Lloyd Scott, die een paar marathons in verkleedkleding had gelopen. Hij inspireerde me om zelf ook te gaan trainen.
Hardlopen gaf me focus en de trainingen in de winter van '93/'94 verliepen goed. Ik werd fitter en kon beter met dingen omgaan. Ik kreeg een nieuwe baan en mijn hardloopmaatje werd hechter. Ik dacht dat het weer de goede kant op ging, maar in de week van de marathon sloeg de depressie keihard toe en kreeg ik echt sombere gedachten.
Ik heb de FLM van 94 gedaan, maar het was zwaar omdat ik er fysiek en mentaal nog niet helemaal klaar voor was.
Hoe gaat het nu met je?
Ik heb een tijdje niet hardgelopen om me op de kinderen te concentreren. Mijn vrouw kreeg een postnatale depressie en een zenuwinstorting, maar ik kon er voor haar zijn.
Ik ben in 2016 weer begonnen. De kinderen werden ouder, mijn werk werd stressvoller en ik had een goedkope vorm van beweging nodig die me zou helpen om met het leven om te gaan. Ik ben lid geworden van een hardloopclub, hoewel ik liever alleen train en ren. Af en toe vind ik het echter fijn om andere hardlopers als steun te hebben.
Hardlopen heeft me geholpen door de moeilijke periodes in mijn leven en me een doel gegeven. Ik heb te maken gehad met ontslagen en verhuizingen vanwege mijn werk. Door betrokken te raken bij parkrun heb ik een nieuwe familie gevonden en merk ik dat ik veel gemotiveerder ben om te steunen en vrijwilligerswerk te doen dan om zelf mee te rennen.
Ik heb goede en slechte dagen. Ik heb nog steeds last van angst en er zijn dagen dat ik het niet aankan, maar ik heb manieren om ermee om te gaan en probeer niet te streng voor mezelf te zijn. Ik zal nooit meer hetzelfde niveau halen als 20+ jaar geleden en ik zeg tegen mezelf dat het oké is om een training of zelfs een wedstrijd over te slaan.
Helpt hardlopen nog steeds?
Ja, maar ik moet wel in de gaten houden hoeveel druk ik mezelf opleg. Ik ben nu op een punt gekomen dat ik me niet nuttig voel. De kinderen zijn uit huis en de carrière van mijn vrouw gaat echt van de grond – ik ben heel blij voor haar. Maar ik merk dat ik me, ondanks de drukte in huis, toch eenzaam kan voelen.
Ik loop nog steeds hard en doe mee aan lokale hardloopwedstrijden. Ik noem het geen wedstrijden meer, want dat legt te veel druk op me om te presteren. Ik help liever mee met het tempo of geniet gewoon van de route. Ik draag liever niet mijn hardloopclubshirt, omdat ik het gevoel heb dat dat extra druk met zich meebrengt. Ik geef de voorkeur aan een shirt van een goed doel of zelfs een leuk kostuum – dat haalt de prestatiedruk eraf.
Ik heb het geluk dat mijn werk flexibel is, dus als ik een slechte ochtend heb, kan ik even een paar kilometer gaan hardlopen. Ik merk dat het mijn hoofd leegmaakt en dat ik mijn gedachten de vrije loop kan laten, of dat nu is door van het uitzicht te genieten of door na te denken over een werkprobleem – ik heb mijn beste oplossingen vaak tijdens het hardlopen gevonden. Als ik voor mijn werk op reis ben, neem ik mijn hardloopschoenen mee en probeer ik op een nieuwe locatie een rondje te hardlopen.
Welke tips zou je geven aan iemand die het moeilijk heeft?
Ten eerste: je bent niet alleen. Het voelt vaak wel zo, maar de steun van anderen, zowel online als in persoon, kan een wereld van verschil maken. Als je partner of familie hardlopen niet begrijpt, zoek dan online vrienden die dat wel doen.
Ga lekker naar buiten, ongeacht het weer, en maak een wandeling. Leg jezelf geen druk op om een bepaalde afstand of tijd te halen, geniet gewoon van de buitenlucht.
Ben je een recreatieve hardloper? Zoek dan een hardloopclub bij jou in de buurt of doe mee aan een parkrun. Helaas zijn er nog steeds hardloopclubs die alleen hardlopers accepteren die aan wedstrijden meedoen, maar je kunt er ook vinden die gewoon voor de lol hardlopen. Parkrun is een fantastisch initiatief om nieuwe vrienden of zelfs een soort familie te maken, zowel door het hardlopen zelf als door vrijwilligerswerk.
---------------------------------
Dank aan Martin voor het delen van zijn verhaal en voor het laten zien dat het oké is voor mannen om over hun gevoelens en wat er in hun leven speelt te praten. We moedigen meer mensen aan om hetzelfde te doen als ze daar behoefte aan hebben. #GeestelijkeGezondheidTelt
