Wegrennen voor angst
Je komt de trap af en struikelt. Je wordt overvallen door paniek, je hart bonst in je keel en je schreeuwt het uit. Een intens gevoel van angst overspoelt je terwijl je hersenen proberen te bevatten wat er had kunnen gebeuren, wat een totale ramp het had kunnen zijn. Houd dat gevoel vast .
Zo voelt angst aan.
Als je struikelt, keren je hartslag en ademhaling geleidelijk terug naar normaal zodra je hersenen registreren dat het gevaar geweken is. Bij angst verdwijnt dat gevoel niet. Het is een constante en onophoudelijke angst, een bonzend hart en een snelle ademhaling.
Tot mijn vroege twintiger jaren zou ik hebben gezegd dat angst de knoop van zorgen was die je voelt in de uren voor een examen, bij het horen van slecht nieuws over een familielid of bij moeilijke levensgebeurtenissen. Het was normaal, rationeel. Het zorgde ervoor dat je alert was en klaar om te reageren en je prestaties te verbeteren als dat nodig was.
Met de geboorte van mijn kinderen kwam mijn angstige kant naar boven en al snel liep het volledig uit de hand. Er kon zoveel misgaan. Ik had geen idee wat ik aan het doen was. Elk uitje was een kans dat er iets vreselijks zou gebeuren.
Ik weet nauwelijks meer hoe het gebeurde, maar al snel was een waanzinnig, overweldigend gevoel van paniek en naderend onheil mijn normale toestand. Ik liep door de supermarkt, duwde een kinderwagen voort met trillende, bezwete handen en een bonzend hart. Ik wreef over mijn keel in een poging de verstikkende beklemming te verlichten, en hapte naar adem omdat ik constant zo kortademig was. Mijn ingewanden voelden verkrampt en samengeknepen aan.
Ik heb ECG's laten maken, ik heb kalmeringsmiddelen geslikt (waardoor ik juist helemaal afwezig werd) en om de constante pijn te verdoven, dronk ik meer wijn. Ik heb massages gehad en ik heb gemediteerd. Maar niets kon de verstikkende greep van mijn lichaam losmaken.
In de loop der jaren heb ik genoeg boeken gelezen, talloze YouTube-video's bekeken en ontelbare podcasts beluisterd, en nu besef ik dat mijn angst in mijn geval een direct gevolg is van catastrofaal denken. Ik kan het niet laten om me te focussen op de slechtst mogelijke uitkomst in elke situatie, en in plaats van onaangename emoties onder ogen te zien, doe ik mijn uiterste best om ze te onderdrukken.
Ik maak me nooit zorgen om mezelf. Nee hoor. Ik raak absoluut niet in paniek bij verdachte medische symptomen of bij de gedachte aan de toekomst. Al mijn zorgen gaan over mijn familie.
Ik pieker over alles. Toen mijn kleinzoontje werd doorverwezen voor een extra gehoortest, was de pijn op mijn borst zo hevig dat ik dacht dat ik dood zou gaan.
Ik lees een tragisch nieuwsbericht en denk: 'Dit vreselijke kan iedereen overkomen.' En vanuit die rationele gedachte spring ik in gedachten naar: 'Het gaat ons ook overkomen.'
Ik overdrijf de dingen enorm.
Het goede nieuws is dat ik, naarmate ik meer over angst heb geleerd, ook heb geleerd hoe ik ermee om moet gaan. Hardlopen is mijn therapie. Zo werkt het voor mij.
Met een benauwd gevoel in mijn borst en een bonzend hart trek ik mijn hardloopschoenen aan en loop naar de deur. Bij de eerste gelegenheid begin ik rustig te joggen (geen tijd voor een warming-up – ik ben te wanhopig). De eerste tien minuten dwing ik mezelf om alles om me heen op te merken: de bomen, de bloemen, het uitzicht.
In plaats van mijn hijgende ademhaling mijn gedachten te laten beheersen, word ik gedwongen mijn ademhaling onder controle te houden en nu is het volkomen natuurlijk dat mijn hart sneller klopt en besef ik dat het uiteindelijk toch niet zo'n angstaanjagende gewaarwording is.
Binnen vijftien minuten voel ik mijn spierspanning verdwijnen – het voelt als een fysieke ontlading – bam! Ik visualiseer een vlam in mijn lichaam die overtollige adrenaline en andere stresshormonen, die angst veroorzaken, verbrandt. De opluchting overspoelt me – en het is een vloedgolf – zo hevig zelfs dat ik er wel eens van heb moeten huilen.
Nu ben ik er klaar voor om over mijn zorgen na te denken. Verbaast je dat? Misschien dacht je dat het hele doel van mijn hardlooprondje was om ze te vergeten? Nee. Het echte therapeutische effect komt voor mij voort uit het confronteren van de emoties die ik zo krampachtig heb weggestopt en het recht in de ogen kijken van mijn angsten.
Er bestaan erkende manieren om catastrofaal denken te beheersen, en mijn neiging om zo te denken is zo diepgeworteld dat ik het alleen onder controle kan houden als ik aan het hardlopen ben.
Ik vraag mezelf af:
Waar gaat het om?
Ik maak een mentaal lijstje van dingen die ik eraan kan doen . Soms schieten er zoveel oplossingen door mijn hoofd dat ik mijn telefoon uit mijn heuptas moet pakken en snel een paar korte herinneringen moet maken of in de audio-app moet spreken, zodat ik het niet vergeet.
Ik kies er één.
Dat zal ik doen.
Vaak besef ik dat ik niets aan mijn zorgen kan doen, en dan is mijn oplossing om de dingen te laten zoals ze zijn.
Voor elke zorg onder de zon is er een oplossing, of niet. Als die er is, zoek hem dan snel. Als die er niet is, laat het dan maar zitten. - LeGrand Richards
Mijn zorgen verdwijnen nooit helemaal, maar tijdens het hardlopen lukt het me op de een of andere manier om ze anders te verwerken. Hardlopen stelt me in staat om afstand te nemen en de druk te verlichten. Ik begin mijn hardlooprondje vol met negatieve gedachten die door mijn hoofd razen, maar na een kilometer of twee zijn ze nog maar een klein beetje pieperig.
Hardlopen zet alles weer op nul.
Sommige dagen zijn zwaarder dan andere, maar ik heb mijn angst geaccepteerd. Het beheerst me niet langer. Niet nu ik een manier heb gevonden om het te bestrijden.
Als onderdeel van #MilesForMind willen we geld inzamelen voor Mind en tegelijkertijd aandacht vragen voor mentale gezondheidsproblemen.
